Autor, Redaktor: Ryszard Panfil, Paweł Koziołek
Waga produktu: 0.320 kg
Realizacja zamówienia: 48 godzin
Wysyłka od: 5.99 PLN
Wydawca: WSZiC Wrocław
Ze wstępu....

We współczesnej przestrzeni społecznej wzajemne uzależnienie ludzi jest coraz wyraźniejsze, w konsekwencji tego obok dyspozycji osobniczych także międzyosobnicze interakcje motoryczne w coraz szerszym wymiarze warunkują utylitarną sprawność życiową człowieka. Z tej racji wśród wielu dyspozycji osobniczych wyznaczających tę sprawność coraz ważniejszą rolę odgrywa interaktywna mobilność motoryczna człowieka, która w praktyce przejawia się w umiejętności wykorzystania w codziennym życiu społecznej synergii. Przejawy tej synergii wynikają ze zróżnicowanych wymiarów interakcji motorycznych tj. grupowego, zespołowego, wspólnotowego lub zrzeszeniowego a dynamikę tych przejawów warunkują różnorodne regulatory społeczne takie, jak: rytuał, współpraca, gra czy walka. Wzajemne oddziaływanie motoryczne ludzi powoduje uwidocznianie szerokiej gamy rodzajów wspólnego działania, współdziałania i emergencji działań złożonych, których utylitarne znaczenie przejawia się w wartości uzyskiwanych efektów synergicznych, czyli pozytywnie ocenianych wyników. Racjonalne poznawanie tych efektów wymaga z kolei sformułowania interdyscyplinarnego i jednocześnie pragmatycznego paradygmatu, którego główną przesłankę stanowić będzie synergia interakcji motorycznych, coraz częściej identyfikowana, w różnorodnej postaci i z różną siłą, w przestrzeni społecznej.

W rozpoznawaniu dynamiki motoryki człowieka wykorzystuje się powszechnie paradygmat antropomotoryczny, inaczej kinezjologiczny, i przyczyn mobilności ruchowej poszukuje się w dyspozycjach osobniczych człowieka do tej ruchliwości. Identyfikując więc różne aspekty ruchliwości motorycznej człowieka uwzględnia się głównie personalny jej wymiar, używając takich desygnatów, jak: psychomotoryka, sensomotoryka czy motoryka kognitywna. Mobilność motoryczną ludzi możemy jednak postrzegać także jako wspólną, wzajemnie zależną aktywność ruchową ludzi i jej przyczyn poszukiwać w interakcjach zachodzących między podmiotami aktywnymi motorycznie.

Od kilku lat jednak w postrzeganiu różnych przejawów mobilności motorycznej ludzi uwzględnia się interaktywny (społeczny) kontekst tej mobilności, uwzględniając takie desygnaty, jak: komunikacja motoryczna, Wpływanie ludzi na siebie ruchem, bierze się także pod uwagę racjonalne i antycypowane relacje, a także więzi kulturowo-afektywne występujące pomiędzy podmiotami aktywnymi motorycznie. W tym przypadku paradygmat identyfikowania wzajemnie zależnej ruchliwości ludzi stanowi socjomotoryka, której aksjologia, semantyka i metoda doświadczania zostały przedstawione w niniejszej monografii. Formułując paradygmat, uwzględniono bogactwo różnorodnych wymiarów interakcji motorycznych, w tym grupowych, zespołowych, wspólnotowych i zrzeszeniowych, identyfikowanych pomiędzy osobami aktywnymi ruchowo. Przyjęto także, że emergentno-atroficzny charakter tych interakcji wyznaczają regulatory społeczne, w tym konkurencyjne takie, jak: walka, gamifikacja i gra, oraz kooperacyjne - w tym: współpraca i rytuał, nadające motorycznej przestrzeni społecznej dynamiczny wymiar. Takie interdyscyplinarne podejście do interakcji motorycznych oddaje istotę i oryginalność formułowanego paradygmatu oraz uzasadnia użycie pojęcie socjomotoryka.

Analiza treści piśmiennictwa wskazuje, że społeczny (interaktywny) wymiar motoryki odnoszony jest do różnych jej aspektów. Interakcje motoryczne w zespołowych grach sportowych stanowi kryterium identyfikowania, np. gry w piłkę nożną (Mendo, Anguera 2001), gry w koszykówkę (Trninić i wsp. 2010) czy gry w hokeja na rolkach (Mendo, Anguera 2002). W badaniach uwzględnia się tak że interakcje motorycznejako kryterium klasyfikowania rodzajów sportu (Parlebas2001,Alzamora i wsp. 2007). Dostępnesą także prace dotyczące neurologicznych uwarunkowań socjomotoryki (Sommerville, Decety 2006) i te dotyczące badania środowiska społecznego jako czynników dynamizujących wspólną aktywność motoryczną (Flemmen 2005, Sherborne 2014). To tylko wybrane przykłady prac, w których pojawia się termin socjomotoryka lub terminy zbliżone do niego. Autorzy publikacji, dostrzegający społeczny wymiar motorycznej aktywności człowieka, pochodzą między innymi z USA, Norwegii, Francji, Hiszpanii, Chile, Serbii czy Portugalii, tak więc używanie tego pojęcia ma już wymiar globalny.

Aktywność motoryczną człowieka w społecznym wymiarze warunkowana jest niewątpliwie zewnętrznymi czynnikami społecznymi, szczególnie kulturowo-ekonomicznymi, wśród których Wolański (1983) wyróżnił modyfikatory kulturowo-ekonomicznymi, w tym: poziom wykształcenia rodziny, wysokość zarobków w rodzinie, wielkość i charakter środowiska społecznego, tradycje i zwyczaje wspólnoty. Osiński (2003) natomiast, dokonując podziału czynników wpływających na tempo rozwoju motorycznego, którego efektem jest poziom sprawności motorycznej, wyróżnił rodzinne i zewnętrzne względem rodziny czynniki kulturowo-ekonomiczne, w tym:

1)        wewnątrzrodzinne (wysokość zarobków i sposób podziału dóbr materialnych w rodzinie, poziom wykształcenia oraz kultury rodziców) oraz

2)        zewnętrzne (ogólny poziom kultury społeczeństwa, wielkość i charakter środowiska społecznego, system wartości, tj. tradycje i zwyczaje społeczne, nakazy i zakazy religijne, nawyki oraz zwyczaje dotyczące stosowania używek).

Cytowani autorzy uznają wprawdzie uwarunkowania kulturowo-ekonomiczne za ważne regulatory zachowań motorycznych człowieka, przy czym nie dokonują szczegółowej analizy uwarunkowań aksjologiczno-kulturowych jako regulatorów motorycznych interakcji społecznych.

Postrzeganie wspólnoty osób aktywnych motorycznie jako wypadkowej motorycznych interakcji personalnych znalazło odzwierciedlenie w publikacjach Panfila. Możliwość synergicznego postrzegania motorycznych interakcji z uwzględnieniem pozytywnego (synergicznego) ich wymiaru została opisane w kilku jego pracach (Panfil009, 2011). Interakcje pomiędzy osobami aktywnymi motorycznie zostały opisane także w kontekście efektywności motorycznego współdziałania ludzi (Panfil 2010, 2010a), z uwzględnieniem społecznych regulatorów tego współdziałania takich, jak: gra, walka, współpraca i rytuał (Panfil 2009 a). W kilku publikacjach przedstawiono także kryteria oceny efektywności współdziałania motorycznego (Panfil 2006, 2010, 2012). W analizowanych pracach nie znaleziono jednak opisu paradygmatu socjomotoryki, w tym aksjologii, języka jej opisu i metod poznawania, w szczególności zaś ontyki interakcji motorycznych, regulatorów tych interakcji i ich struktury. Treści przytoczonych publikacji wskazuje wprawdzie, że pojęcie socjomotoryka używane jest coraz częściej, lecz raczej intuicyjnie bez jego definiowania i głębszego uzasadnienia jego używania.

W publikacji przyjęto, że aktywność motoryczną człowieka warunkują wzajemnie determinujące się kompetencje człowieka i sytuacja społeczna, w które człowiek działa. Kompetencje osoby aktywnej motorycznie wyznaczane są poziomem jego dyspozycji osobniczych (umysłowych, ruchowych i osobowościowych), a sytuacja społeczna, w której człowiek działa, wyznaczana jest uznawanymi normami kultury i przyjętym scenariuszem wspólnego działania. Czyli kultura, scenariusz i organizacja interakcji motorycznych, w których człowiek funkcjonuje wptywają na kształt jego kompetencji motorycznych, gdyż człowiek świadomie lub nieświadomie antycypuje lub reaguje na postępowanie innych i modyfikuje swoje działania, a to z kolei wpływa na dynamikę norm kulturowych i scenariusze organizacji interakcji, w których działa osoba aktywna motorycznie. Interakcje motoryczne człowieka są więc wypadkową jego kompetencji przejawianych w aktywności motorycznej i norm kulturowych grupowych - zespołowych, wspólnotowych lub zrzeszeniowych, w których człowiek działa. Interakcje motoryczne w przestrzeni społecznej przyjmują strukturęo różnej dynamice. Struktury wyznaczają zachowania osób aktywnych motorycznie, lecz zarazem tworzą pola wyborów i ścieżki kreowania nowych zdarzeń kulturowych. Panfil (2008), opisując czynniki warunkujące możliwość działania człowieka, obok kompetencji wyróżnia się sytuacyjną możliwość działania wyznaczaną przez zmienne sytuacyjne trudne do przewidzenia i stałe sytuacyjne łatwiejsze do przewidzenia. Tak więc sytuacyjną możność działania określają kulturowo-organizacyjne warunki względnie stałe, tj. uptywający czas, miejsce działania, normy, struktura zadania, zachowania partnerów, reguły działania i zmienne sytuacyjne trudne do przewidzenia takie, jak: zachowania konkurencji, wynik działania, zachowania widowni i decyzje społecznych arbitrów....

Spis treści

Spis treści
Wstęp

Rozdział 1.
Socjomotoryka - zarys ontyki

Rozdział 2.
Kolektywizm i indywidualizm motoryczny

Rozdział 3.
Wymiary interakcji motorycznych w przestrzeni społecznej
3.1. Motoryka grupowa
3.2. Motoryka zespołowa
3.3. Wspólnota aktywna motorycznie
3.4. Zrzeszenie aktywne motorycznie

Rozdział 4.
Regulatory interakcji w motorycznej przestrzeni społecznej
4.1. Konkurencyjne regulatory interakcji motorycznych
4.1.1.Walka społeczna
4.1.2.Gra społeczna
4.1.3.Regulatory hybrydowe
4.2.Konkurencyjno-kooperacyjne regulatory interakcji motorycznych
4.2.1.Gra zespołowa
4.2.2.Co rywalizacja ( gamifikacja )
4.2.3.Gra z piłką
4.3.Kooperacyjne regulatory interakcji motorycznych
4.3.1.Współpraca społeczna
4.3.2.Rytuał społeczny
4.3.3.Dynamika regulacji interakcji w motorycznej przestrzeni sportowej

Rozdział 5.
Widowisko sportowe jako przykład wielowymiarowego monotypu socjomotorycznego
5.1. Systemowy porządek jako źródło interakcji motorycznych
5.2. Ukryty porządek, czyli chaos jako źródło interakcji motorycznych
5.3. Gry społeczne jako regulator interakcji w trakcie widowiska sportowego

Rozdział 6.
Zespołowa gra z piłką jako przykład monotypu socjomotorycznego

Summary
Piśmiennictwo

Książka

  • ISBN: 

    978-83-933918-4-4

  • Autor: 

    Ryszard Panfil

  • Redaktor: 

    Paweł Koziołek

  • Wydanie: 

    1

  • Rok wydania: 

    2017

  • Format: 

    170 x 240 mm

  • Liczba stron: 

    160

  • Oprawa: 

    Miękka

Inne tytuły z tej serii: